آکادمی و موسسه علمی پژوهشی ابن سینا

نگارش پایان نامه سطح 3 حوزه

نتیجه‌گیری حاصل از نگارش پایان نامه سطح 3 حوزه به شرح زیر است:

نگارش پایان نامه سطح 3 حوزه حاضر که تحت عنوان، روش و سبک اصولی شهید اوّل و شهید ثانی، به رشته تحریر درآمد، به روش‌شناسی اجتهادی و استنباطی شهیدین و سبک استفاده از مصادر اصولی، مورد بررسی قرار گرفت که  سر انجام به این نتایج دست یافتیم:
1. روش‌شناسی دانشمندان اسلامی، خصوصا فقهاء و اصولیون، می تواند ما را در فهم اندیشه و روش کاربردی آنها آشنا  نماید و این امر مهم به شمار می رود.
2. شهیداول و شهید ثانی با پشتکار علمی و معنوی، و تسلطی که بر اقوال فقهای پیشین داشتند، آثار ارزشمندی در تراث فقه اهل بیت به یادگار گذاشتند و افزون برآن، شاگردان ممتازی نیز تربیت نمودند.
3. شهیداول در استفاده از منابع و مصادر احکام، روش معقول و منطقی را برای استنباط احکام در نظر گرفته، ابتدا به آیات قرآنی استدلال نموده و بعد به نقل اجماع پرداخته و نهایتا به روایات مربوط به موضوع اشاره می‌کند. وی سعی دارد تا هیچ روایتی را ترک نکند و روایت ضعیف را با شهرت جبران پذیر می داند.
4. شهیداول و ثانی، اولین منبع و ادله استنباط احکام را، قرآن می دانند و در آثار خود به وضوح از آن نام برده و در استخراج احکام استفاده می کنند. 
5. شهیدین برخلاف اخباریون، ظواهر را حجت دانسته و بر حجیت ظواهر قرآن تأکید دارند. 
6. شهید اول از کاربرد عقل نیز غافل نبوده ایشان برائت و استصحاب را از مصادیق دلیل عقل می داند.
7. شهید ثانی در مراجعه به ادله مانند شهید اول بوده و این رویه در آثار آن مشهود است.
8. برای شهید ثانی اجماع حضور پررنگ در کنار سایر ادله و اقوال دارد و حتی در جاهای که نصی وجود داشته باشد با آن هم اجماع را ذکر می‌کند.
9. شهید اول به شهرت دیدگاه مثبتی دارد و عمل به خبر ضعیف را با وجود شهرت مرعی الاجراء می داند.
10. برعکس شهیداول، شهید ثانی روحیه خوشی باشهرت ندارد و شهرت روایی و عملی را جبران کننده ضعف نمی-داند.
11. شهیدین در قواعد فقهی و نوآوری در این راستا دست بالای داشتند، اولین کسی که به شکل مستقل در زمینه قواعد فقهی و اصولی کتاب نوشت، شهید اول است، و بعد از آن این راه ادامه یافت تا شهید ثانی، که کتابی در مورد قواعد اصولی و عربی نگاشت و در این راستا به خلق قواعد و استنباط آنها از نصوص کوشید. البته بدون تأثیر و الهام پذیری از علمای اهل سنت نبود.
البته باید اذعان کرد که این تحقیق نیز مانند سایر نوشته‌ها خالی از اشکال نبوده و شاید با مشکلاتی ازقبیل دامنه دار بودن بحث، کمبود منابع، ضعف علمی بنده، نتوانسته باشم حق این بحث را اداء نموده باشم اما راهکار و نقشه ی راهی به دیگران باز شد تا باز هم در این مورد تحقیقات گسترده تر صورت بگیرد.